Šta je pokazala kontrola pčelara i njihovih pčelinjaka prijavljenih za subvencije

Predsjednik komisije

Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede Republike Srpske povjerilo je kontrolu prijavljenih podataka Savezu udruženja pčelara RS, koji je za obavljanje ovog odgovornog posla formirao posebnu komisiju. Dužnost predsjednika Komisije povjerena  je Slavku Staniću, diplomiranom inženjeru agronomije i aktuelnom sekretaru Saveza udruženja pčelara Republike Srpske, a članovi su bili članovi Upravnog odbora iz regije u kojoj je vršena kontrola i predstavnici udruženja pčelara čiji su članovi kontrolisani. Na posljednjoj sjednici Upravnog odbora Saveza udruženja pčelara Republike Srpske, koja je održana u Mrkonjić Gradu izvještaj o radu ove komisije je usvojen sa ocjenom da je uspješno obavljen jedan koristan posao. Očigledno da je svim poštenim pčelarima u interesu da se prikažu tačni podaci i da sredstva za podsticaje stignu u prave ruke. Svi oni koji su mislili da netačnim podacima nešto ušićare  nisu uspjeli u svojim namjerama i oni će se naći na udaru sankcija koje su predviđene odredbama Pravilnika o uslovima i načinu ostvarivanja novčanih podsticaja za razvoj poljoprivrede i sela.

Ukupno je kontrolisano 246 pčelinjaka, na bazi 10 odsto pčelinjaka,  u svim regijama po metodu slučajnog uzorka ili sugestijama članova komisije iz pojedinih regija i udruženja pčelara.  Kod 26 kontrolisanih pčelara, što predstavlja 10,56 odsto kontrolisanog broja pčelinjaka, utvrđeno je da je za podsticaje prijavljeno 799 pčelinjih društava više nego što je utvrđeno da ih ima na licu mjesta.

– Komisija je tolerisala nedostatak do oko 10 odsto pčelinjih društava na ime neophodnih spajanja zbog slabijih društava pred zazimljavanje ili zbog nedostatka matice u pčelinjim zajednicama. Komisija, svjesno i namjerno, nije bila u ovome baš tolerantna, jer je htjela da pčelare ovim opomene da ubuduće moraju ostavljati razumnu rezervu za spajanje, kako ih ne bi kontrola iznenadila i kaznila – stoji u Izvještaju Komisije.

Komisija je tokom kontrole primijetila i utvrdila da je izraženo udruživanje pčelara i spajanje njihovih pčelinjaka, kako bi  zadovoljili propisani uslov za podsticaj predviđen Pravilnikom od minimalno 50 pčelinjih zajednica. Primjećeno je i prikazivanje Komisiji tuđih košnica na raznim lokalitetima na području njihove opštine, ili tuđih košnica na udaljenim područjima drugih opština.

Komisija je na terenu naišla na opšte razumijevanje (istina bila su samo dva izuzetka), pomoć i podršku. Svi kontrolisani, a i ostali pčelari su izrazili potrebu i  odobravanje kontrole sa željom da se ovakva kontrola nastavi i narednih godina.

U Izvještaju Komisije se još naglašava:

– Procjenjujemo na osnovu prijatnih doživljaja, opštih zapažanja i mnogih korisnih razgovora sa čestitim pčelarima, kojih zaista dosta ima u svim regijama, da su koristi od ovakve kontrole u ovoj godini značajne, da će sve tek u narednim godinama da bude vidljivije i sa dosta efekata u suzbijanju raznih malverzacija i prevara kojih je mnogo bilo, posebno u prošloj i ovoj godini. Efekti će biti vidljivi i još veći zbog same činjenice  da postoji kontrola, da će biti i ubuduće kontrola, dakle, efekti su ostvareni zbog preventivnog, a ne represivnog karaktera kontrole. To će se sigurno saznati među većim dijelom pčelarske populacije u Republici Srpskoj. Opravdano je očekivati značajno smanjenje prevara i obmana u idućim godinama. Zbog konstatovanog realno je očekivati veći stepen partnerstva  i međusobne iskrene saradnje u predstojećem periodu.

Nije nam cilj da ukazujemo na pojedinačne primjere iskazivanja netačnih podataka u prijavama za podsticaje. Ipak, jedan primjer nikako ne možemo zaobići. U selu Velikoj Bukovici, opština Doboj, kod pčelara Slađana Kuzmića utvrđeno je da nema pčela, a prijavio je za podsticaje u 2010. godini ništa manje nego 145 pčelinjih zajednica!